{"id":477,"date":"2020-08-20T01:49:34","date_gmt":"2020-08-19T23:49:34","guid":{"rendered":"https:\/\/prawnikwmiescie.pl\/?p=477"},"modified":"2020-08-20T01:49:34","modified_gmt":"2020-08-19T23:49:34","slug":"odwolanie-darowizny-z-powodu-razacej-niewdziecznosci-obdarowanego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ewaskotniczna.pl\/index.php\/2020\/08\/20\/odwolanie-darowizny-z-powodu-razacej-niewdziecznosci-obdarowanego\/","title":{"rendered":"Odwo\u0142anie darowizny z powodu ra\u017c\u0105cej niewdzi\u0119czno\u015bci obdarowanego"},"content":{"rendered":"

Darowizna stanowi czynno\u015b\u0107 prawn\u0105, w wyniku kt\u00f3rej darczy\u0144ca zobowi\u0105zuje si\u0119 do \u00a0nieodp\u0142atnego \u015bwiadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swojego maj\u0105tku. Przedmiotem darowizny mog\u0105 by\u0107 prawa maj\u0105tkowe (pieni\u0105dze, nieruchomo\u015b\u0107, samoch\u00f3d, autorskie prawa maj\u0105tkowe). Darowizna stanowi przesuni\u0119cie maj\u0105tkowe z maj\u0105tku darczy\u0144cy do maj\u0105tku obdarowanego, prowadz\u0105ce do zwi\u0119kszenia aktyw\u00f3w lub zmniejszenia pasyw\u00f3w po stronie obdarowanego.<\/strong><\/span><\/p>\n

Zgodnie z art. 898 \u00a7 1 kodeksu cywilnego darczy\u0144ca mo\u017ce odwo\u0142a\u0107 darowizn\u0119 nawet ju\u017c wykonan\u0105, je\u017celi obdarowany dopu\u015bci\u0142 si\u0119 wzgl\u0119dem niego ra\u017c\u0105cej niewdzi\u0119czno\u015bci. Nasuwa si\u0119 zatem pytanie czym jest ra\u017c\u0105ca niewdzi\u0119czno\u015b\u0107?<\/span><\/strong> Przez poj\u0119cie ra\u017c\u0105cej niewdzi\u0119czno\u015bci nale\u017cy rozumie\u0107 takie zachowanie obdarowanego, polegaj\u0105ce na dzia\u0142aniu lub zaniechaniu skierowanym bezpo\u015brednio lub po\u015brednio przeciwko darczy\u0144cy, kt\u00f3re, oceniaj\u0105c rzecz rozs\u0105dnie, przy uwzgl\u0119dnieniu miernika obiektywnego i subiektywnego, musi by\u0107 uznane za wysoce niew\u0142a\u015bciwe i krzywdz\u0105ce darczy\u0144c\u0119. Wchodzi tutaj w gr\u0119 przede wszystkim pope\u0142nienie przest\u0119pstwa przeciwko \u017cyciu, zdrowiu lub czci albo przeciwko maj\u0105tkowi darczy\u0144cy oraz o naruszenie przez obdarowanego spoczywaj\u0105cych na nim obowi\u0105zk\u00f3w wynikaj\u0105cych ze stosunk\u00f3w osobistych, w tym rodzinnych, \u0142\u0105cz\u0105cych go z darczy\u0144c\u0105 i obowi\u0105zku wdzi\u0119czno\u015bci \u2013 Wyrok S\u0105du Apelacyjnego w Krakowie z dnia 16 stycznia 2020 r. I ACa 1203\/18.<\/em> Ra\u017c\u0105c\u0105 niewdzi\u0119czno\u015b\u0107 w wypadku odwo\u0142ania darowizny musi cechowa\u0107 znaczne nasilenie z\u0142ej woli skierowanej na wyrz\u0105dzenie darczy\u0144cy krzywdy lub szkody maj\u0105tkowej. \u015awiadome, rozmy\u015blne naruszenie podstawowych obowi\u0105zk\u00f3w wynikaj\u0105cych ze stosunk\u00f3w osobistych.<\/p>\n

Nie ka\u017cdy jednak sp\u00f3r i nie ka\u017cdy objaw zachowania sprzecznego z wol\u0105 darczy\u0144cy uzasadnia twierdzenie o dopuszczeniu si\u0119 przez obdarowanego ra\u017c\u0105cej niewdzi\u0119czno\u015bci. Nawet obiektywne istnienie przejaw\u00f3w niewdzi\u0119czno\u015bci nie ma jeszcze w\u0142a\u015bciwego znaczenia. Nie jest bowiem oboj\u0119tna jej przyczyna (causa ingratitudinis)<\/em>, jako \u017ce dopiero poznanie tej przyczyny umo\u017cliwia sformu\u0142owanie w\u0142a\u015bciwego os\u0105du, czy i na ile zachowanie si\u0119 obdarowanego mo\u017ce by\u0107 uznane za nieusprawiedliwione.<\/span><\/p>\n

Nie stanowi\u0105 te\u017c ra\u017c\u0105cej niewdzi\u0119czno\u015bci w rozumieniu art. 898 \u00a7 1 k.c. incydentalne i podyktowane emocjami wypowiedzi, czy gesty, kt\u00f3re s\u0105 przejawem konfliktu rodzinnego, spowodowanego przez obie jego strony, a tym bardziej, je\u015bli by\u0142y sprowokowane przez darczy\u0144c\u0119, kt\u00f3rego zachowanie stanowi istotn\u0105 przyczyn\u0119 konfliktu.<\/p>\n

Niedookre\u015blony zwrot o „ra\u017c\u0105cej” niewdzi\u0119czno\u015bci zosta\u0142 u\u017cyty przez ustawodawc\u0119 po to, by chroni\u0107 r\u00f3wnie\u017c obdarowanego – przed nadmiernym subiektywizmem darczy\u0144cy. Nie ka\u017cde zatem zachowanie obdarowanego (dzia\u0142anie b\u0105d\u017a zaniechanie) wobec darczy\u0144cy, kt\u00f3re mo\u017cna by ocenia\u0107 jako nieodpowiednie lub niew\u0142a\u015bciwe, b\u0119dzie uzasadnia\u0107 odwo\u0142anie darowizny. Na gruncie art. 898 \u00a7 1 k.c. chodzi o tak\u0105 niewdzi\u0119czno\u015b\u0107, kt\u00f3rej stopie\u0144 nat\u0119\u017cenia i amoralny wyd\u017awi\u0119k jest na tyle wysoki, \u017ce u ka\u017cdego postronnego obserwatora wywo\u0142a\u0142by dezaprobat\u0119 (Wyrok S\u0105du Apelacyjnego w Bia\u0142ymstoku z dnia 7 listopada 2019 r. I ACa 627\/19).<\/em><\/p>\n

Przebaczenie obdarowanemu przez darczy\u0144c\u0119<\/strong><\/span><\/p>\n

Darowizna nie mo\u017ce by\u0107 odwo\u0142ana z powodu niewdzi\u0119czno\u015bci, je\u017celi darczy\u0144ca obdarowanemu przebaczy\u0142<\/span><\/strong>. Ka\u017cde przebaczenie obdarowanemu przez darczy\u0144c\u0119, powoduje \u017ce dany akt niewdzi\u0119czno\u015bci nie mo\u017ce by\u0107 podstaw\u0105 do odwo\u0142ania darowizny. Je\u017celi w chwili przebaczenia darczy\u0144ca nie mia\u0142 zdolno\u015bci do czynno\u015bci prawnych, przebaczenie jest skuteczne, gdy nast\u0105pi\u0142o z dostatecznym rozeznaniem. Spadkobiercy darczy\u0144cy mog\u0105 odwo\u0142a\u0107 darowizn\u0119 z powodu niewdzi\u0119czno\u015bci tylko wtedy, gdy darczy\u0144ca w chwili \u015bmierci by\u0142 uprawniony do odwo\u0142ania albo gdy obdarowany umy\u015blnie pozbawi\u0142 darczy\u0144c\u0119 \u017cycia lub umy\u015blnie wywo\u0142a\u0142 rozstr\u00f3j zdrowia, kt\u00f3rego skutkiem by\u0142a \u015bmier\u0107 darczy\u0144cy. Darowizna nie mo\u017ce by\u0107 odwo\u0142ana po up\u0142ywie roku od dnia, w kt\u00f3rym uprawniony do odwo\u0142ania dowiedzia\u0142 si\u0119 o niewdzi\u0119czno\u015bci obdarowanego.<\/p>\n

Forma odwo\u0142ania darowizny<\/strong><\/span><\/p>\n

Odwo\u0142anie darowizny nast\u0119puje przez o\u015bwiadczenie z\u0142o\u017cone obdarowanemu<\/span> na pi\u015bmie<\/span><\/strong>. Dla skuteczno\u015bci odwo\u0142ania darowizny nie jest wymagane, by o\u015bwiadczenie w tym przedmiocie zawiera\u0142o \u015bci\u015ble okre\u015blon\u0105 tre\u015b\u0107. Wystarczy je\u015bli jest zrozumia\u0142e i w spos\u00f3b jednoznaczny informuje darczy\u0144c\u0119, \u017ce dokonan\u0105 darowizn\u0119 odwo\u0142uje i dlaczego. O\u015bwiadczenie odwo\u0142uj\u0105ce darowizn\u0119 nieruchomo\u015bci z powodu ra\u017c\u0105cej niewdzi\u0119czno\u015bci nie powoduje przej\u015bcia w\u0142asno\u015bci nieruchomo\u015bci z obdarowanego na darczy\u0144c\u0119, lecz stwarza jedynie obowi\u0105zek zwrotu przedmiotu odwo\u0142anej darowizny stosownie do przepis\u00f3w o bezpodstawnym wzbogaceniu, przy czym skutek rzeczowy w postaci powrotnego przej\u015bcia prawa w\u0142asno\u015bci na darczy\u0144c\u0119 nast\u0119puje na podstawie dwustronnej czynno\u015bci prawnej obdarowanego jako zobowi\u0105zanego i darczy\u0144cy jako uprawnionego.<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

Przeczytaj tak\u017ce:<\/strong><\/span><\/p>\n\n